Nhân vật lịch sử Thư Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thư và Di tích Dinh Ba Quan Thượng Đẳng (Phủ Thờ Nguyễn Tộc) ở Cù Lao Giêng

Phủ Thờ Nguyễn Tộc (Dinh Ba Quan Thượng Đẳng)
Cậu 5 Cưu (Phó trưởng tộc chi tộc họ Nguyễn ở Cù Lao Giêng) giới thiệu về Dinh Ba Quan Thượng Đẳng.

Đến Phủ Thờ Nguyễn Tộc (Dinh Ba Quan Thượng Đẳng ở Chợ Mới, An Giang) tìm hiểu về thân thế của Thư Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thư và di tích 3 ngôi mộ gió có hình dạng kỳ lạ.

Ở Cù lao Giêng (Chợ Mới, An Giang), ngay trước nhà lồng chợ Phủ Thờ xã Bình Phước Xuân có di tích lăng mộ của “Ba quan thượng đẳng”, ấy là ba anh em người Cù lao Giêng – người anh cả là Nguyễn Văn Thư – đã theo chúa Nguyễn Ánh và có nhiều rất nhiều công trận, sau đó cả ba anh em hy sinh ngoài chiến trường và được vua Gia Long về sau phong chức Thư Ngọc Hầu. Điều đặc biệt thú vị là ba ngôi mộ này có núm mộ rất lạ lùng gợi sự tò mò cho khách tham quan. Khu mộ chỉ chôn các hình nhân tượng trưng, kích cỡ như người thật, được chở từ kinh đô Huế về bằng ghe bầu đi biển: nằm giữa (Thư Ngọc Hầu) núm đắp hình cá lý ngư, bên phải (Nguyễn Văn Kinh) núm đắp hình con qui (kim qui), bên trái (Nguyễn Văn Diện) núm đắp hình cá mực (mặc ngư). Khu mộ không bia ký, nhưng thể hiện sự một ẩn ngữ thâm trầm, tinh tế: “mặc lý qui” tức “về nơi yên tĩnh’’!
Phủ Thờ hay còn gọi là Dinh Ba Quan Thượng đẳng – Nguyễn Tộc, năm 1909, được trùng tu, xây dựng theo kiến trúc cổ, mặt hướng ra sông Tiền. Vào phủ ta sẽ gặp các công trình chạm, lộng gỗ tinh xảo và các vật dụng trưng bày như khánh, biển, liễn thờ, đồ minh khí, một số đầu tứ linh bằng gốm sứ hãy còn khá nguyên vẹn.

Bên trong Phủ Thờ có bảy bàn thờ, gian giữa là bàn thờ chính thờ ngài Thư Ngọc Hầu, có tàn lọng, bài vị, minh khí, trên xiên ngang có tấm biển sơn son thiếp vàng lớn đề ba chữ Hán “Bắc Đẩu Quang”… Hàng năm, vào các ngày 25, 26, 27 tháng 6 âm lịch, có đến hàng ngàn người tụ hội về Phủ Thờ tham gia lễ giỗ với đầy đủ nghi lễ cổ truyền, sau đó là các màn trình diễn, vui chơi giải trí như là hát bội, rước sắc từ Cao Lãnh về, múa lân cùng với các trò chơi dân gian phổ biến…

Phủ thờ Nguyễn Tộc được UBND tỉnh An Giang công nhận là “di tích lịch sử’’ cấp tỉnh, theo Quyết định số 1473/QĐ.UB ngày 05 tháng 9 năm 2001.

Xem video Cậu 5 Cưu (Phó trưởng tộc chi tộc họ Nguyễn ở Cù Lao Giêng) giới thiệu về nhân vật lịch sử Thư Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thư và Phủ Thờ Nguyễn Tộc.

Theo truyện kể trong dòng họ, ông Nguyễn Văn Núi và bà Lê Thị Nhạc theo chân Thống suất Nguyễn Hữu Cảnh đi tìm cuộc sống ở vùng đất mới.

Lúc mới vào ông Nguyễn Văn Núi và bà Lê Thị Nhạc ngụ ở một nơi bên bờ sông Tiền, nay là xã Mỹ An, đối diện với Cù lao Giêng, khai hoang và săn bắn. Sau khi người con đầu là Nguyễn Văn Sùng (anh của Nguyễn Văn Thư) một mình sang cù lao Giêng săn bắn bị cọp vồ mất xác, ông bà mới dời sang cù lao này để diệt trừ thú dữ. Trước là trả thù cho con, sau là tạo sự yên lành cho mọi người. Ông bà dựng nhà ở giồng Ông Núc, cạnh lung Bà Chè. Tại đây, ông bà huy động lưu dân khai phá, mở rộng ruộng đất…

Mất người con đầu, ông Núi và bà Nhạc còn lại bốn người con trai, lần lượt là Nguyễn Văn Thư, Nguyễn Văn Kinh, Nguyễn Văn Diện và Nguyễn Văn Thập. Tất cả đều gan dạ, dũng cảm, ưa mạo hiểm, giỏi võ nghệ. Lúc nhỏ, các con học võ với cha mẹ, lớn lên được một thầy võ từ Huế vào, xin cư ngụ tại nhà ông Núi, dạy võ cho các con. Ngay từ nhỏ, Nguyễn Văn Thư tỏ rõ bản lĩnh và võ nghệ trội hơn các em.

Thư Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thư là ai?

Thư Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thư là một võ tướng có tài thao lược, có đức độ, một người con ưu tú của cù lao Giêng, Chợ Mới – An Giang. Ông trưởng thành trong thời kỳ đất Gia Định có sự tranh chấp quyết liệt giữa nhà Tây Sơn và Nguyễn Ánh. Mặc dầu chịu ơn các Chúa Nguyễn đối với việc mở mang vùng đất Gia Định, nhưng Nguyễn Văn Thư không vội vàng theo Nguyễn Ánh ngay từ đầu. Đến khi xảy ra mâu thuẫn trong nội bộ phong trào Tây Sơn, uy tín phong trào Tây Sơn sụt giảm nghiêm trọng, cuối năm 1787, ông mới đầu quân theo Nguyễn Ánh. Việc Nguyễn Văn Thư đầu quân theo Nguyễn Ánh góp phần cho lực lượng Nguyễn Ánh mạnh hơn hẳn lực lượng Tây Sơn trên vùng Gia Định để đến năm 1789 thế lực Nguyễn Ánh đã hoàn toàn làm chủ đất này. Sau hơn 3 năm đầu quân, ông đã được thăng giữ chức Phó tướng Tiền quân Khâm sai Tổng nhung cai cơ, đây là chức võ quan cao cấp, trật Chánh nhị phẩm.

Tuy nhiên, do ông chết trận quá sớm, từ tháng 5/1794, 8 năm trước khi Vua Gia Long thống nhất đất nước, lên ngôi vua. Mặc dù Gia Long nhìn thấy công lao to lớn của ông, đã sắc phong Đặc Tiến Phụ Quốc, Thượng Tướng Quân, Thượng Trụ Quốc, Khâm sai Chưởng dinh Thư Ngọc Hầu, thụy Uy Dũng. Nhưng do định kiến của lịch sử, do bụi mờ thời gian che khuất, ngày nay chúng ta biết rất ít về thân thế và sự nghiệp của Thư Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thư.

Đối chiếu niên đại, rõ ràng Nguyễn Văn Thư là người được Triều Nguyễn phong tước hầu sớm nhất so với các ông hầu khác ở Đồng bằng Sông Cửu Long. Xét về tài năng, nhân cách và đức độ, Thư Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thư xứng đáng để chúng ta tôn vinh như Thoại Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thoại.

Nguồn: Kỷ yếu Hội thảo khoa học Nhân vật lịch sử Thư Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thư

Văn hóa Lịch sử An Giang © Lang Thang An Giang

You may also like...